Το Αρχαιολογικό Μουσείο Αιανής ιδρύθηκε για να στεγάσει και να προβάλλει τις αρχαιότητες που προέκυψαν από τις ανασκαφές στην αρχαία πόλη της Αιανής και στη βασιλική νεκρόπολη.

Θεμελιώθηκε το 1992 και ολοκληρώθηκε το 2010, με τμηματική λειτουργία από το 2002. Πρόκειται για ένα κτηριακό συγκρότημα 4500 τ.μ., με εκθεσιακό χώρο 1000 τ.μ.

Αποτελεί την έδρα της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κοζάνης και το επιστέγασμα του έργου της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας, που επί σαράντα και πλέον χρόνια συντελείται στην Αιανή και σε ολόκληρη την Π.Ε. Κοζάνης. Ταυτόχρονα, όλα αυτά τα χρόνια υλοποιείται στους χώρους του ένα σημαντικότατο επιστημονικό έργο με την συντήρηση, μελέτη και δημοσίευση των αρχαιοτήτων που φυλάσσονται στις αποθήκες του, από τις ανασκαφές που διενεργεί η Εφορεία σε όλο το νομό.